وقتی اسم «خاک شور» میآید، بیشتر مردم به بیحاصلی و خشکی فکر میکنند.
اما علم جدید کشاورزی در حال شکستن این تصور است — حالا دیگر نمکزارها فقط بیابانهای بیثمر نیستند، بلکه به آزمایشگاههای زندهی نوآوری در کشاورزی تبدیل شدهاند.
خاک شور، دشمن دیروز و دوست امروز
در مناطق خشک ایران، بهویژه خوزستان، سمنان و سیستان، نمک در خاک یکی از بزرگترین موانع رشد گیاهان است.
اما پژوهشگران امروز با کمک گیاهان شورپسند (هالوفیتها) و فناوریهای زیستی، یاد گرفتهاند چگونه از همین خاکِ بهظاهر بیجان، زندگی تازهای بسازند.
کشاورزی شورپسند چیست؟
در این نوع کشاورزی، بهجای مبارزه با نمک، از گیاهانی استفاده میشود که در محیط شور رشد میکنند.
نمونههایی مانند «سالیکورنیا»، «کینوا» و «تامرکس» نهتنها در خاک شور زنده میمانند، بلکه منبع عالی پروتئین و مواد معدنی هم هستند.
فناوری در خدمت زمین شور
دانشمندان در حال توسعهی سیستمهای آبیاری با آب لبشور و اصلاح ژنتیکی بذرها هستند تا بتوانند کشاورزی را در مناطقی گسترش دهند که پیشتر غیرقابل کشت محسوب میشدند.
همچنین استفاده از حسگرهای دیجیتال و دادهکاوی خاک، به کشاورزان کمک میکند تا میزان نمک را در لحظه کنترل کنند و از آسیب به گیاه جلوگیری شود.
مزایای کشاورزی در نمکزارها
افزایش سطح زمینهای قابلکشت بدون نیاز به شیرینسازی خاک
تولید محصولات خاص و صادراتی با ارزش بالا
کاهش فشار بر منابع آب شیرین
تقویت اقتصاد محلی مناطق خشک و شور
نگاه آینده
اگر روزی در بیابانهای ایران و کشورهای خلیج فارس مزارع سبز دیدی، تعجب نکن؛
شاید همان خاک شور، حالا تبدیل به منبع حیات و ثروت شده باشد.
کشاورزی شورپسند یعنی سازگاری، امید، و هوش انسان در برابر سختترین شرایط زمین. 🌍✨
